Source files of fsfe.org, pdfreaders.org, freeyourandroid.org, ilovefs.org, drm.info, and test.fsfe.org. Contribute: https://fsfe.org/contribute/web/ https://fsfe.org
Nevar pievienot vairāk kā 25 tēmas Tēmai ir jāsākas ar burtu vai ciparu, tā var saturēt domu zīmes ('-') un var būt līdz 35 simboliem gara.

123456789101112131415161718192021222324252627282930313233343536373839404142434445464748495051525354555657585960616263646566676869707172737475767778798081828384858687888990919293949596979899100101102103104105106107108109110111112113114115116117118119120121122123124125126127128129130131132133134135136137138139140141142143144145146147148149150151152153154155156157158159160161162163164165166167168169170171172173174175176177178179180181182183184185186187188189190191192193194195196197198199200201202203204205206207208209210211212213214215216217218219220221222223224225226227228229230231232233234235236237238239240241242243244245246247248249250251252253254255256257258259260261262263264265266267268269270271272273274275276277278279280281282283284285286287288289290291292293294295296297298299
  1. <?xml version="1.0" encoding="UTF-8" ?>
  2. <html>
  3. <head>
  4. <title>
  5. FSFE - World Summit on the Information Society (WSIS) -
  6. Vechten tegen intellectuele armoede.
  7. </title>
  8. </head>
  9. <body>
  10. <h1>Vechten tegen intellectuele armoede</h1>
  11. <h2>
  12. (Wie bezit en controleert de geïnformatiseerde samenlevingen?)
  13. </h2>
  14. <div align="right">
  15. <a href="/about/greve/">Georg C.F. Greve</a> - Hamburg,
  16. 3 &amp; 4 november 2003
  17. <br/>
  18. <p>
  19. Deze tekst is een vertaling van de originele Engelse versie.
  20. </p>
  21. </div>
  22. <p>
  23. De WSIS, de World Summit on the Information Society, zou een basis
  24. moeten leggen voor wat door sommigen de informatiemaatschappij
  25. wordt genoemd, anderen gebruiken liever de term
  26. kennismaatschappij.
  27. </p>
  28. <p>
  29. Discussies over een geïnformatiseerde of kennismaatschappij
  30. zouden ook in vraag moeten stellen wie eigenaar is van de
  31. informatie en de kennis, wie controle heeft over de media waarop
  32. deze gegevens verwerkt, vervoerd en opgeslagen worden, en wie er
  33. bepaalt welke 'talen' er voor deze media gebruikt zullen worden.
  34. <!-- Yet all these issues are addressed ineffectively (Open
  35. Standards), inconsistently (Free Software) or not at all.
  36. -->
  37. </p>
  38. <p>
  39. De vragen die de meeste gouvernementele delegaties liever niet
  40. behandelen gaan over zogenoemde "intellectuele eigendomsrechten",
  41. een term die een heel brede lading dekt, gaande van patenten,
  42. auteurs- en handelsrechten tot businessmodellen, geografische
  43. bepalingen en nog veel andere zaken die bepaalde mensen daaronder
  44. willen plaatsen.
  45. </p>
  46. <p>
  47. Al deze uiteenlopende onderdelen, die ook juridisch weinig met
  48. elkaar te maken hebben, hebben sterk uiteenlopende effecten op de
  49. economie, de politiek en de samenleving. Al deze zaken samenvoegen
  50. bemoeilijkt het voeren van een duidelijk omschreven
  51. wetenschappelijke discussie en introduceert ook de stelling dat
  52. kennis eigendom is. Wat het juist betekent dat de gedachten
  53. onderworpen worden aan bezit is volgens sceptische geesten zeer
  54. onduidelijk.</p>
  55. <p>
  56. Ondanks de grote verschillen hebben deze zaken ook één
  57. overeenkomst.
  58. </p>
  59. <p>
  60. Al deze zaken zijn geïntroduceerd voor het creëren en onderhouden
  61. van beperkende monopolies op de intellectuele creativiteit. Hierna
  62. zal ik in dit document de "intellectuele eigendomsrechten" dan
  63. ook benoemen naar wat ze in werkelijkheid zijn en doen, namelijk:
  64. "beperkende intellectuele monopolies" (BIM's).</p>
  65. <h3>Wie controleert wat ons allen verbindt?</h3>
  66. <p>
  67. Al vanaf de eerste rotstekeningen en muziekinstrumenten werden
  68. onze cultuur, vriendschap en samenleving gebouwd op creativiteit
  69. en het delen van kennis en ideeën. Het zijn tenslotte de
  70. creativiteit, het delen van kennis en om het even wat ons nog kan
  71. inspireren die ons mensen maken wat we zijn.
  72. </p>
  73. <p>
  74. In 397 n.C. schreef Sint Augustinus hierover het volgende: "Omnis
  75. enim res, quae dando non deficit, dum habetur et non datur, nondum
  76. habetur, quomodo habenda est." ("Als iets niet vermindert door het
  77. te delen met anderen, dan is het verkeerd om het als exclusief
  78. bezit te behandelen, en het niet te delen.")
  79. </p>
  80. <p>
  81. Toen Gutenberg in 1476 de drukkunst uitvond, ruim een millennium
  82. na het verschijnen van Sint Augustinus' geschriften, werd de
  83. inspanning die nodig was om kennis te delen vele malen kleiner,
  84. maar de nieuwe kanalen langs waar kennis ons nu bereikte, vroegen
  85. grote financiële investeringen van de personen die de kennis nu
  86. tot bij ons brachten. Om hen te beschermen, hebben we het
  87. beperkend intellectueel monopolie van het auteursrecht
  88. uitgevonden.
  89. </p>
  90. <p>
  91. Vandaag, vijfhonderd jaar later, hebben de digitalisering, met een
  92. opgemerkte rol voor het internet, het verspreiden van kennis
  93. mogelijk gemaakt tegen de snelheid van het licht, bijna zonder
  94. kosten en met een beperkte investeringen van de uitgever. Elke
  95. persoon die een computer bezit, heeft een perfecte
  96. (re-)productiemachine en heeft de nodige middelen om iets te
  97. publiceren.</p>
  98. <p>
  99. We hebben onze kennis steeds verder uitgebreid door te bouwen op
  100. wat personen rond ons of voor ons hadden geleerd. Niemand staat er
  101. alleen voor, en we staan allemaal op de schouders van reuzen. Het
  102. grote reservoir waaruit we putten voor de culturele ontwikkeling
  103. van de mensheid, en datgene wat ons bindt als samenleving staat
  104. bekend als het publieke kennisdomein.
  105. </p>
  106. <p>
  107. Deze bron raakt nu uitgedroogd door privatisering en een
  108. uitbreiding van de beperkende intellectuele monopolies, zoals
  109. patenten, auteursrechten en handelsrechten. Men heeft van
  110. kennis koopwaar gemaakt, dat men van onze intellectueel creatieven
  111. probeert aan te kopen tegen de laagste prijs, om later verder te
  112. verkopen aan personen die op deze deze ideeën willen verder
  113. bouwen, tegen een zo hoog mogelijke prijs.
  114. </p>
  115. <p>
  116. Deze systemen die zijn uitgevonden om onze samenleving vooruit te
  117. helpen, bemoeilijken tegenwoordig vaak juist de vooruitgang van
  118. onze maatschappij. Volgens de woorden van de Zuid-Afrikaanse
  119. Louise Szente: "Wee het leven van de hedendaagse student uit het
  120. "Zwartste Afrika", want wij worden nog steeds opgehouden in het
  121. slavenkwartier van de wereld. Harde woorden? Mijn vrienden,
  122. probeer dan maar eens te leven in een samenleving waar wetten,
  123. zoals de verschillende wetgevingen wereldwijd rond intellectuele
  124. eigendom, je vooruitgang in het leven sterk bemoeilijken."
  125. </p>
  126. <p>
  127. Beperkende intellectuele monopolies, waaronder de auteursrechten
  128. het best bekend zijn, zijn sterke wapens die met grote
  129. omzichtigheid gebruikt moeten worden. Ze werden ontworpen voor
  130. een ander tijdperk, met andere behoeften en problemen die
  131. aangepakt moesten worden. Voor de informatiemaatschappijen van
  132. vandaag zal naar een nieuw evenwicht gezocht moeten worden.
  133. </p>
  134. <p>
  135. De simplistische opmerking dat meer monopolies altijd leiden naar
  136. meer creativiteit, zoals in de volgende quote :"De bescherming van
  137. intellectuele eigendommen is essentieel voor het stimuleren van
  138. innovatie en creativiteit in de informatiemaatschappij"(38, 24
  139. oktober 2003, Non-Paper door Dhr. Samassekou), staan haaks op onze
  140. ervaringen van de laatste millennia, toen menselijke creativiteit
  141. bestond zonder de aanwezigheid van deze monopolies.
  142. </p>
  143. <p>
  144. Daarom heeft de werkgroep Patenten, Auteursrechten en
  145. Handelsrechten als onderdeel van de World Summit on the
  146. Information Society (WSIS)hard gewerkt aan een meer neutrale
  147. stelling zoals: "Zoeken naar een evenwicht tussen beperkende
  148. monopolies aan de ene kant en het gebruiken en delen van kennis
  149. aan de de andere kant is essentieel voor de
  150. informatiemaatschappij."
  151. </p>
  152. <p>
  153. Maar in de plaats daarvan vinden we het volgende in de
  154. princiepsverklaring: "Dit evenwicht wordt verzekerd door de
  155. bescherming en flexibiliteit in de bestaande overeenkomsten over
  156. intellectuele eigendommen en moeten dan ook bewaard blijven."(38,
  157. 24 oktober 2003, Non-Paper door Dhr. Samassekou). Een verklaring
  158. die stelt dat de huidige situatie met het toe-eigenen van inheemse
  159. kennis, een grote digitale kloof en de culturele verarming een
  160. eerlijke en evenwichtige situatie is.
  161. </p>
  162. <p>
  163. De centrale vraag voor PCT en andere LIMs: Wie bezit de
  164. informatiemaatschappijen en het intellectuele reservoir waarvan
  165. ze allen afhankelijk zijn?
  166. </p>
  167. <h3>Wie controleert onze culturele technieken?</h3>
  168. <p>
  169. Software en open standaarden zijn een ander thema waar de
  170. werkgroep PCT zich over gebogen heeft. Toegang tot software
  171. bepaalt onze kansen voor opleiding, communicatie en werk. Net
  172. zoals landbouwen de culturele techniek was van de sedentaire
  173. samenlevingen, wordt software de culturele techniek van de
  174. informatiemaatschappijen.
  175. </p>
  176. <p>
  177. We kunnen het ons niet permitteren dat minderheden controle
  178. krijgen over onze culturele technieken. Daarom heeft de werkgroep
  179. PCT hard gepusht voor Vrije Software, die aan iedereen de vrijheid
  180. geeft de software te gebruiken, te bestuderen, aan te passen en te
  181. kopiëren. Iedereen die kan deelnemen, leren en delen met de
  182. anderen is een actief lid van de informatiemaatschappij.
  183. </p>
  184. <p>
  185. De meest problematische opmerkingen die we daarover kregen spraken
  186. over "technische neutraliteit" en "vrijheid om te kiezen". Twee
  187. principes waar we volledig kunnen achterstaan, maar die in dit
  188. geval heel dubieus gebruikt worden. Men wil beweren dat de
  189. keuze tussen propriëtaire en Vrije Software een technische keuze
  190. is. En men wil ook beweren dat de keuze voor Vrije Software leidt
  191. naar een oneerlijke exclusiviteit.
  192. </p>
  193. <p>
  194. Het is waar, Vrije Software werkt niet goed voor personen die
  195. controle willen hebben over anderen, met als doel om deze controle
  196. te misbruiken om hun eigen economische, sociale of politieke macht
  197. te vergroten. Vrije Software verbiedt de monopolisering van de
  198. controle op essentiële culturele technieken van de
  199. informatiemaatschappij.</p>
  200. <p>
  201. Met een sterke verklaring voor Vrije Software zouden we een grote
  202. stap zetten naar een evenwichtige, niet discriminerende,
  203. inclusieve en eerlijke informatiemaatschappij die voor iedereen
  204. toegankelijk is.
  205. </p>
  206. <h3>Wie controleert onze talen?</h3>
  207. <p>
  208. Als men communiceert met anderen is het heel belangrijk dat men
  209. dezelfde taal spreekt. De talen in de informatiemaatschappijen
  210. zijn de standaarden die we gebruiken voor opslag en transport van
  211. de gegevens. Als men kiest voor propriëtaire standaarden, kiest
  212. men ervoor om de controle over de taal die we gebruiken over te
  213. laten aan één producent, personen die niet kunnen samenwerken met
  214. deze verkoper blijven doofstom achter.
  215. </p>
  216. <p>
  217. Ook als men wil veranderen van softwareproducent of soms zelfs na
  218. een upgrade bij eenzelfde verkoper -- vaak uitgevoerd na langdurig
  219. aandringen van die verkoper -- blijft men vaak doofstom achter als
  220. men wil communiceren met zijn eigen verleden: het lukt vaak niet
  221. om nog langer je eigen oude bestanden, die je geschreven hebt met
  222. andere of oudere versies, te lezen.
  223. </p>
  224. <p>
  225. Open standaarden zijn de enige oplossing voor deze problemen. Zij
  226. maken de taal van de informatiemaatschappijen transparant en voor
  227. iedereen toegankelijk. Voor deze redenen wordt het belang van
  228. standaarden door alle deelnemers aan WSIS erkend. bv:
  229. "Standaardisatie is één van de essentiële bouwstenen van de
  230. informatiemaatschappij."(38, 24 oktober 2003, Non-Paper door Dhr.
  231. Samassekou)
  232. </p>
  233. <p>
  234. Spijtig genoeg staat momenteel geen enkele aanbeveling in de WSIS
  235. documenten die een open standaard kunnen verzekeren, aangezien een
  236. standaard pas open kan zijn als je volledig vrij bent om hem te
  237. implementeren en als de specificaties publiek bekend zijn.
  238. </p>
  239. <p>
  240. Daarom is de werkgroep PCT hard blijven pushen om zo'n soort
  241. formulering in de teksten te krijgen. Ze wilden er zeker van zijn
  242. dat de talen van de informatiemaatschappijen voor iedereen
  243. toegankelijk zullen zijn.
  244. </p>
  245. <div align="right">
  246. geschreven voor de WSIS samenvatting van de Boell Stichting,
  247. Duitsland
  248. </div>
  249. </body>
  250. <timestamp>$Date$ $Author$</timestamp>
  251. </html>
  252. <!--
  253. Local Variables: ***
  254. mode: xml ***
  255. End: ***
  256. -->