Source files of fsfe.org, pdfreaders.org, freeyourandroid.org, ilovefs.org, drm.info, and test.fsfe.org. Contribute: https://fsfe.org/contribute/web/ https://fsfe.org
You can not select more than 25 topics Topics must start with a letter or number, can include dashes ('-') and can be up to 35 characters long.
 
 
 
 
 
 

353 lines
14 KiB

<?xml version="1.0" encoding="UTF-8" ?>
<html>
<version>1</version>
<head>
<title>
Over "Intellectuele Eigendom" en inheemse volkeren</title>
</head>
<body>
<h1>
Over "Intellectuele Eigendom" en inheemse volkeren
</h1>
-- <font size="+1"><a href="/about/people/greve/">Georg
C.F. Greve</a></font>
-- Nederlandse vertaling door Rolf Camps
<br/><br/>
<p>
Dankzij mijn werk voor de World Summit on the Information
Society (WSIS)heb ik contact kunnen maken met mensen die ik
anders nooit ontmoet zou hebben. Deze ontmoetingen hebben mij al
meermaals op verrasende wijze geïnspireerd.
</p>
<p>
Deze tekst is een rechtstreeks gevolg van mijn pogingen om een
beter inzicht te krijgen in de problemen van inheemse
volkeren. Welk zijn hun basisbehoeften? Waar maken zij zich
zorgen over? Ik had me hierin al wat verdiept voor ik aan WSIS
meewerkte door vergaderingen en contacten met verschillende
mensen. Eén daarvan was een advocaat uit Sri Lanka die zich inzet
om de lokale medische en botanische kennis te bewaren.
</p>
<p>
Alhoewel ik helemaal niet wil beweren de volledige draagwijdte
van de lokale situaties te begrijpen, lijkt het toch vrij
duidelijk dat inheemse volkeren wereldwijd te lijden hebben van
ongebreidelde monopolisering van hun kennis. Het zijn vooral
Farmaceutische bedrijven die beperkende intellectuele monopolies
verkrijgen, vooral in de vorm van patenten.
</p>
<p>
Het is een tweeledige strategie. Eerst maakt men misbruik van de
grote verschillen in macht en van rechtzaken tegen mensen die
het zelf vaak niet kunnen veroorloven om een advocaat onder de
arm te nemen. De zo verkregen rechten worden dan gebruikt om
bestaande, traditionele gebruiken uit te roeien en te vervangen
door hun eigen gepatenteerde oplossingen. Men verhindert heel
efficiënt het voortbestaan van veel voorkomende gebruiken die al
generaties lang bestonden.
</p>
<p>
Aangezien dit probleem gecreëerd wordt door ongebreidelde
monopolisering, verraste het mij dat inheemse volkeren blijkbaar
zelf voorstander zijn van nog sterkere monopolisering in de vorm
van "intellectuele eigendomsrechten", ook voor hun cultuur en
culturele erfenis.
</p>
<p>
Zelf volgde ik de discussies over de problemen rond patenten die
in Europa werden toegestaan voor genen. Mensen werden er, vaak
buiten hun eigen weten om, rechten ontzegt op hun meest
persoonlijke ik door wetenschappers die patenten verkregen op
genen die ze vonden door hen te onderzoeken. Zo'n toename van
monopolisering heeft nooit gezorgd voor meer vrijheid.
</p>
<p>
Uit solidariteit met de inheemse volkeren van deze planeet, zou
ik willen begrijpen hoe jullie er toe gekomen zijn om deze
uitbreiding van monopolisatie te vragen. Daarom is dit document
er gekomen.
</p>
<p>
Ik zou graag uitleggen wat volgens mij het meest waarschijnlijke
gevolg zou zijn van zo'n toegenomen monopolisering. Wat zou er
veranderen voor deze volkeren als de eis voor een uitbreiding
van beperkende intellectuele monopolies wordt ingewilligd.
</p>
<p>
Beeld u een perfecte wereld in, de buitenlandse monopolisatie
stopt. Inheemse volkeren krijgen alle rechten op, en de
volledige controle over, hun culturele, intellectuele en de
zogenoemde natuurlijke rijkdommen.
</p>
<p>
Het zal hun situatie niet fundamenteel veranderen. Problemen met
voedselvoorziening, toegang tot drinkbaar water, gezondheidzorg,
onderwijs, economische toestand, politieke stabiliteit en
onafhankelijkheid blijven bestaan. En wat nog belangrijker is,
het zou ook geen toegang bieden tot de kennis vergaard in het
Noorden die bij deze problemen van nut kunnen zijn.
</p>
<p>
De prijs die men moet betalen voor deze verandering is het
aanvaarden van de ideologie dat kennis en cultuur het bezit
kunnen zijn van personen en dat het moreel juist is dat
diegenen die kennis hebben opgebouwd er alle rechten op hebben
en er volledige controle op kunnen uitvoeren.
</p>
<p>
Als men dit principe aanvaardt als benchmark, gaan volgens
het principe van gelijkheid bij mensenrechten, inheemse volkeren
ermee akkoord dat het moreel juist is van het Noorden om geen
toegang te verlenen tot de kennis die zij over de eeuwen hebben
opgebouwd. Kennis die voor een groot deel verantwoordelijk is voor de
enorme digitale kloof en de grote ongelijkheid van macht in deze
wereld.
</p>
<p>
"Intellectuele eigendomsrechten" zijn zuivere
handelsgoederen. Door de cultuur en de culturele erfenis van
inheemse volkeren in zo'n systeem te verankeren, worden het
ook ordinaire handelsgoederen. Ze bestaan vooral om te worden
verhandeld en worden in de eerste plaats gerespecteerd
voor de economische waarde die ze vertegenwoordigen. Het is een
ideologie die steunt op de hedendaagse gewoonte om culturele en
traditionele kennis te bekijken als iets dat economisch maximaal
moet renderen.
</p>
<p>
Door de morele verplichtingen van het Noorden om hun rijkdom en
kennis te delen ongedaan te maken, zal hun traditionele kennis
het enige handelsgoed worden voor de inheemse volkeren. Het
wordt hun enige troef bij onderhandelingen over de toekomst van
hun volk.
</p>
<p>
Door de bestaande globale ongelijkheid zullen de prijs en de
contractuele verplichtingen voor het grootste deel bepaald
worden door de Noordelijke mediabedrijven. De overeenkomst
weigeren betekent dat je de middelen hebt om helemaal geen
overeenkomst aan te gaan. Maar in de meeste gevallen zal het
ondertekenen van de overeenkomst de enige manier zijn om toegang
te krijgen tot voedsel, water, gezondheidszorg, opleiding en de
algemene kennis uit het publiek domein.
</p>
<p>
Dus in het meest extreme geval zullen de cultuur en de culturele
erfenis van inheemse volkeren eindigen als "bezit" van
Noordelijke mediabedrijven. En afhankelijk van de afgesloten
contracten zullen toekomstige generaties van inheemse volkeren
niet langer gemachtigd zijn om hun eigen culturele erfenis te
"gebruiken".
</p>
<p>
Het maakt niet uit wie het monopolie in handen krijgt, het is
het monopolie zelf dat bedreigend is voor de sociale banden
tussen jullie en de rest van de mensheid. Rituelen worden levend
gehouden door ze te beoefenen en door overlevering. Talen
blijven bestaan door ze te gebruiken met zoveel mogelijk mensen.
</p>
<p>
In een systeem van "intellectuele eigendom" wordt delen, en
zelfs communiceren, erg gevaarlijk. Telkens een auteur of artiest
contact heeft met iemand, moet die heel voorzichtig zijn,
en bij de kleinste mogelijkheid van een contractbreuk
onmiddellijk het contact verbreken; anders wordt de kans groot
dat ze de wet op de auteursrechten overtreden wat tot dure
rechtszaken kan leiden als iemand "geïnspireerd" geraakt is door
het gesprek.
</p>
<p>
De rechtszaak kan ingeleid worden door de inheemse volkeren of
door Noordelijke mediabedrijven die eventueel dat specifiek stuk
van de culturele erfenis hebben opgekocht en het nu dus
"bezitten".
</p>
<p>
In beide gevallen zal het monopoliserend systeem de
solidariteit, het delen en de communicatie tussen de hele
mensheid vernietigen. Voor inheemse volkeren betekent dit dat
hun taal, rituelen en culturele erfenis samen zullen uitsterven
met de laatste generatie die ermee opgroeide.
</p>
<p>
In een perfecte wereld met een perfect werkend systeem, is de
prijs die men moet betalen voor het uitbreiden van monopolies
niets minder dan het einde van de culturele identiteit van de
inheemse volkeren.
</p>
<p>
Aangezien de wereld waarin wij leven niet perfect is, zal het er
in realiteit niet zo extreem aan toe gaan, maar uiteindelijk zal
de prijs toch betaald moeten worden.
</p>
<p>
Uit ervaring kunnen we veronderstellen dat de Noordelijke
bedrijven meer dan voldoende dure advocaten zullen inhuren die
zullen aantonen dat die bepaalde plant, dat ene ritueel of een
bepaald stuk muziek helemaal niet zo exclusief zijn voor dat
inheemse volk waar ze tegen procederen, en dat het dus onduidelijk
is aan wie het juist toebehoort.
</p>
<p>
Moest dat inheems volk hun claim staande houden dan zullen ze
jarenlang heel erg dure procedures voor de rechtbank moeten
voeren tegen de beste advocaten die men kan vinden. De
bedrijven waartegen ze procederen kunnen het zich vaak ook
veroorloven te wachten tot hun problemen op "biologische wijze"
opgelost raken, een cynisch eufemisme om te verwijzen naar de
dood van de personen die hen aanklaagden.
</p>
<p>
Met of zonder rechtszaken zullen ze beginnen onderhandelen met
alle inheemse volkeren die hun claims op een bepaalde "eigendom"
kunnen argumenteren en de rechten overkopen van diegenen met het
goedkoopste aanbod, de anderen zullen blijven zitten zonder iets
van waarde om te onderhandelen.
</p>
<p>
Als je weet dat je al je troeven zal verspelen als je het
contract niet zelf binnenrijft, dan zal je veel vlugger bereid
zijn een aanbod aan te nemen.
</p>
<p>
Andere inheemse volkeren kunnen met een goed aanbod voor
voedsel en opleiding voor hun kinderen ook makkelijk verleidt
worden om zo'n bedrijf te ondersteunen voor de rechtbank. Het
lijkt dus vrij logisch dat deze situatie de solidariteit tussen
inheemse volkeren onder zware druk zal plaatsen. Het zou zelfs
kunnen leiden tot onherstelbare schade.
</p>
<p>
Eens deze van nature morele en culturele zaken zijn omgevormd in
een handelsgoed met bijhorende rechtszaken zullen ook de
tekortkomingen van het juridisch systeem snel duidelijk worden
-- waaronder vragen over neutraliteit en het voordeel van
diegene met de beste advocaten.
</p>
<p>
Enkele inheemse volkeren kunnen misschien iets winnen in de
"loterij van intellectuele eigendomsrechten" door het vinden van
een waardevolle plant of iets met gelijkaardige economische
waarde. Maar deze loterij zal slechts enkele winnaars kennen en
veel verliezers. En zelfs winnen is in deze situatie nog altijd
slechter dan de neutrale situatie, aangezien de waarde die je
kan aanbieden steeds in het niets zal verzinken bij de
verzamelde portfolio's van de Noordelijke bedrijven.
</p>
<p>
Als je kijkt naar de prijs die betaald moet worden om mee te
draaien in het systeem, lijkt het sterk op Russische roulette
met op één na alle kamers van het pistool geladen. Je kan maar
beter hopen op die kamer uit te komen.
</p>
<p>
Het systeem en de ideologie van "intellectuele eigendom" is
uitsluitend nog bestemd om in te gaan op de behoeften van grote
Noordelijke mediabedrijven. Noordelijke samenlevingen en in het
bijzonder hun artiesten en auteurs hebben zelf vaak
gigantisch grote problemen met het systeem.
</p>
<p>
Het is juist door dit systeem dat de digitale kloof en de
onderlinge machtsverschillen zo groot geworden zijn.
</p>
<p>
Als u al het bovenstaande leest, is minder monopolisering de
enige manier voor inheemse volkeren om op langere termijn te
overleven. Er moet een halt toegeroepen worden aan de
monopolisering van hun culturele en intellectuele schatten
</p>
<h3>Perspectieven</h3>
<p>
Om dit probleem aan te pakken moeten we het systeem
tegelijkertijd vanbinnenuit en vanbuitenuit aanpakken. Op zoek
gaan naar medestanders uit het noorden die goed beslagen zijn in
deze materie om aan uw eigen mensen de werking van het systeem te
leren. Zo hebben jullie zelf mensen die het systeem van
binnenuit in vraag kunnen stellen. Ze kunnen jullie helpen met
het uitzetten van een verdedigingstrategie tegen directe
aanvallen zolang het bestaande systeem blijft bestaan.
</p>
<p>
Ondertussen moet u vermijden dat u het bestaande systeem enige
legitimiteit geeft en weerstaan aan de bekering tot het dogma
dat "intellectuele eigendom" vandaag geworden is.
</p>
<p>
Een deel van deze tactiek bestaat uit het vermijden van de
gevaarlijke, ideologisch geladen term "intellectuele eigendom"
en te kiezen voor termen zoals "beperkte intellectuele
monopolies" of -- zeker als u praat over de praktische gevolgen
-- de zaken gewoon bij hun naam noemen zoals auteursrecht en
patenten.
</p>
<p>
In plaats van te vragen voor "eigendom en controle over" kan men
beter gaan voor "een prioritair recht op de volledige voordelen
van" uw "culturele, intellectuele en de
zogenoemde natuurlijke rijkdommen".
</p>
<p>
Zo legt u de nadruk op het probleem en de noodzaak van een
oplossing zonder uzelf te onderwerpen aan de ideologie van het
machtssysteem, de "intellectuele eigendom".
</p>
<p>
Ik hoop dat dit document een substantiële bijdrage kan leveren
aan het essentiële debat dat gevoerd werd rond de World Summit. En
ik hoop dat we een concreet plan zullen kunnen uitwerken om deze
problematiek voor altijd te beëindigen.
</p>
</body>
</html>
<!--
Local Variables: ***
mode: xml ***
End: ***
-->